Sunday, January 25, 2026

Nakamit ba'y dalawa o apat na ginto?

NAKAMIT BA'Y DALAWA O APAT NA GINTO?

parehong petsa, magkaibang pahayagan
dapat pareho ang ulat, di ba, kabayan?
sa isa, dalawang ginto'y kuha ni Otom
sa isa pa, apat na ginto'y kuha niyon

bakit magkaiba sila ng iniulat?
baka ang isa'y ipinadala na agad
ang balita kahit di pa tapos ang laban
ang isa, buong pangyayari'y nasaksihan

kay Angel Mae Otom, mabuhay ka! mabuhay!
apat na ginto ang iuuwi mong tunay!
ang ASEAN Para Games record ay binura
sa sandaang metrong free style pa talaga

ang pangalan niya'y tiyak maiuukit
sa kasaysayan ng isports, pati nakamit
kay Angel May Otom, pagpupugay sa iyo!
salamat! dangal ka ng bansâ nating ito!

- gregoriovbituinjr.
01.25.2026

* ulat mulâ sa pahayagang Bulgar at Pilipino Star Ngayon, Enero 24, 2026, p. 12

Saturday, January 17, 2026

Pagpupugay kina Alex Eala at Carlos Yulo!

PAGPUPUGAY KINA ALEX EALA AT CARLOS YULO!

dalawang matinding atletang Pinoy
ang pinarangalan, kahanga-hangà
pagpupugay kina Alex at Caloy
na binigyang karangalan ang bansâ

pinagbuti ang isports na pinasok
isa'y sa gymnastics, isa'y sa tennis
nagkampyon, nagkaginto, nasa rurok
pag-angat sa isports nila'y kaybilis

sports king at sports queen, anong husay
batid ng bansang sila'y nagsisikap
laging nag-eensayong walang humpay
nang matupad ang kanilang pangarap

mundo ng isports ay parang nilindol
ng atletang Pinoy na kaygagaling
pagpupugay sa inyo, mga aydol
at sa inyong isports, bansa'y nagising

- gregoriovbituinjr.
01.17.2026

* ulat mulâ sa pahayagang Remate, Enero 17, 2026, p.12

Friday, January 16, 2026

Alex Eala, kampyon ng Kooyong Classics sa Melbourne

ALEX EALA, KAMPYON NG KOOYONG CLASSICS SA MELBOURNE

"MANILA, Philippines–Alex Eala was crowned champion of the 2026 Kooyong Classic ahead of her Australian Open debut.

The Kooyong Classic named Eala the women’s singles champion of the professional exhibition event held in Melbourne.

The Filipino tennis sensation received the Evonne Goolagong Cawley Trophy, named after the former World No. 1 Australian netter and seven-time Grand Slam champion." - ulat mula sa Philippine Daily inquirer

kaygandang ulat ang natunghayan
nagkampyon na si Alex Eala
sa Kooyong Classics sa Australia
na laban ay talagang pukpukan

tinalo niya si Donna Vekic
ng Croatia, ng dalawang beses
pag-angat ni Alex ay kaybilis
pagkat talaga namang matinik

Kooyong Classics ay ginaganap
tuwing Enero doon sa Melbourne
laban bago ang Australian Open
nakamit ni Alex ang pangarap

sa Australian Open ay sasabak
itong pambato ng Pilipinas
husay nawa'y muling ipamalas
pagiging kampyon sana'y matiyak

- gregoriovbituinjr.
01.16.2026

* litrato mula sa inquirer.net

Wednesday, January 14, 2026

Ang tatlo kong aklat ng U.G.

ANG TATLO KONG AKLAT NG U.G.
Maikling sanaysay ni Gregorio V. Bituin Jr.

Dapat sana'y apat na ang aklat ko hinggil sa underground, subalit hindi ko na makita ang kopya ko ng Notes from the Underground ng Rusong manunulat na si Fyodor Dostoevesky. Ang mayroon ako ngayon ay ang tatlong aklat hinggil sa mga rebolusyonaryong Pilipino.

Ang dalawa'y nakadaupang palad ko ng personal noong sila'y nabubuhay pa, at ang isa'y di ko nakilala subalit kapwa ko taga-Sampaloc, Maynila. Si Ka Popoy Lagman (Marso 17, 1953 - Pebrero 6, 2001) ay naging pangulo ng Bukluran ng Manggagawang Pilipino (BMP). Si Dr. Francisco "Ka Dodong" Nemenzo (Pebrero 9, 1935 - Disyembre 19, 2024) naman ay pangulo ng Laban ng Masa (LnM), at dating pangulo ng Unibersidad ng Pilipinas (UP). Habang si Edgar Jopson (Setyembre 1, 1948 - Setyembre 21, 1982) ay isang dating lider-estudyante noong panahon ng Batas Militar. Noong bata pa ako'y bumibili kami ng tatay ko sa kanilang grocery, ang Jopson Supermarket sa Bustillos, matapos naming magsimba sa Loreto Church.

Kaya malaking karangalan na magkaroon ng kanilang mga aklat, o aklat tungkol sa kanila.

Ang una'y ang Ka Popoy: Notes from the Underground, Collected Writings of a Working Class Hero. Nabili ko ito sa opisina ng Partido Manggagawa (PM) noong Agosto 11, 2006 sa halagang P300. May sukat itong 5.5" x 8.5" at umaabot ng tatlong daang pahina, kasama na ang naka-Roman numeral. Naglalaman ito ng walong kabanata, kabilang ang tinatawag na counter thesis.

Ang ikalawa'y ang Notes from the Philippine Underground ni Ka Dodong Nemenzo. Nabili ko ito sa Philippine Book Festival sa SM Megamall noong Marso 14, 2025 sa halagang P550. Inilathala ito ng UP Press. May sukat itong 6" x 9", at naglalaman ng 368 pahina, kasama na ang naka-Roman numeral. Ang naritong labintatlong kabanata ay hinati sa tatlong bahagi: I. Histories; II. Political Conjunctures; at III. Perspectives.

Ang ikatlo'y ang U.G. The Underground Tale, The Life and Struggle of Edgar Jopson, Third Edition, na sinulat ni Benjamin Pimentel. Nilathala ng Anvil Publishing, nabili ko ito sa National Book Store sa Malabon City Square nito lang Enero 8, 2026 sa halagang P395. May sukat itong 5" x 8" at naglalaman ng 256 pahina, kabilang ang naka-Roman numeral na 28 pahina. Binubuo ito ng siyam na kabanata. May mga dagdag na sulatin din ang dalawang anak ni Edjop na sina Joyette at Teresa Lorena, akda ng asawa niyang si Joy, sulatin ng direktor ng pelikulang Edjop na si Katski Flores, sanaysay ng aktor na si Elijah Canlas na gumanap na Edjop, sanaysay ni Kakie Pangilinan na gumanap na Joy, sulatin ni Oscar Franklin Tan, at sulatin ni Pete Lacaba. Sa dulo ng aklat ay mga litrato mula sa Edjop: The Movie.

Tatlong mahahalagang aklat, para sa akin, na dagdag sa munti kong aklatan.

01.14.2026

Saturday, January 10, 2026

Pahayagang Baybayin

upang pagkaisahin
ang bayang mahal natin
pahayagang Baybayin
ay ating proyektuhin

- tanaga-baybayin
gbj/01.10.2026

Wednesday, January 7, 2026

Haring Bayan

HARING BAYAN

Napanood ko nitong Nobyembre 27, 2025 sa UP Film Center ang palabas na Lakambini, hinggil sa talambuhay ng ating bayaning si Gregoria de Jesus, o Oriang.

May tagpo roon na nang dumalaw si Gat Andres Bonifacio sa isang bayan, may sumisigaw roon ng "Mabuhay ang Supremo! Mabuhay ang Hari ng Bayan!"

Na agad namang itinama ni Gat Andres. "Haring Bayan!"

Inulit uli ng umiidolo sa kanya ang "Mabuhay ang Hari ng Bayan!" At itinama uli siya ng Supremo, "Haring Bayan!"

Mahalaga ang pagwawastong ito. Walang hari sa Pilipinas. Ang tinutukoy ni Bonifacio na hari ay ang malayang bayan, ang Haring Bayan o sa Ingles ay Sovereign Nation, hindi King of the Nation.

- gregoriovbituinjr.
01.07.2026

Sunday, January 4, 2026

Anekdota sa polyeto ni Heneral Gregorio Del Pilar


ANEKDOTA SA POLYETO NI HENERAL GREGORIO DEL PILAR
Maikling sanaysay at saliksik ni Gregorio V. Bituin Jr.

Binabasa ko ang aklat ng mga sanaysay ni National Artist Nick Joaquin hinggil sa sampung bayani ng bansa sa aklat niyang A Question of Heroes nang mabasa ko ang isang anekdota hinggil kay Gregorio del Pilar, bago pa siya maging heneral. Nasa pahina 184 iyon ng nasabing aklat.

Estudyante pa lang noon si Gregorio Del Pilar sa Ateneo nang maging kasapi ng Katipunan. Naroon siya sa bahay ng Katipunerong si Deodato Arellano sa Tondo nang iatang sa kanya ang tungkuling pamamahagi ng polyeto ng Katipunan.

Noong minsang siya'y nasa Malolos na may dalang bulto ng polyeto ng paghihimagsik, ipinalit niya iyon sa kontra-rebolusyong polyeto ng Simbahan. Kaya noong sumapit ang araw ng Linggo, nakita ni Goyo na ipinamamahagi na ng kura ang kanyang ipinalit na polyeto.

Ganyan pala kahusay mag-isip at kumilos si Gregorio Del Pilar, ang batang heneral ng himagsikan na napatay sa murang edad na 24 sa Pasong Tirad.

Ibig sabihin, ang ganyang husay niya ang nagdala sa kanya upang maging heneral siya sa murang edad at pagkatiwalaan sa mga delikadong tungkulin.

Kumatha ako ng munting tula hinggil sa anekdotang ito:

ANG POLYETO NI GREGORIO DEL PILAR

isang anekdota ang nabasa ko
sa katukayong bayaning Gregorio
Del Pilar noong magsimula ito
bilang estudyanteng Katipunero

ang tinanganang tungkulin paglaon
mamahagi ng polyeto ang misyon
sa Malolos, polyetong hawak noon
sa simbahan ay sinalisi iyon

kaya imbes polyeto ng simbahan
ay naging polyeto ng himagsikan
habang kura'y pinamahagi naman
iyon sa nagsimba kinalingguhan

ganyan kahusay mag-isip ang pantas
na Goyo, may estratehiya't angas
taktika ng kaaway pinipilas
hanggang mapatay siya sa Tirad Pass

01.04.2026

Nakamit ba'y dalawa o apat na ginto?

NAKAMIT BA'Y DALAWA O APAT NA GINTO? parehong petsa, magkaibang pahayagan dapat pareho ang ulat, di ba, kabayan? sa isa, dalawang ginto...